جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان
دانلود جزوه
محمد عثمان نجاتی دکتر جواد اژه ای نوشته سید احمد هاشمیان خلاصه کتاب پی دی اف دانلود رایگان دانشگاه پیام نور علمی
[videopack id=”40915″]:///-////-[/videopack]
؛ –
% : « » « – » -) ( : :؛ « » -: « » 
-)( : –
…« » – –
« » )– ( ·– ·– “ :
–“ -:
– —···-)(
– )(
ساله است .
افراد این گروه ۱۰ تا ۲۰ درصد کودکان عقب ماند ه را تشکیل می دهد.
آنان قادر به فراگیری انجام امور ساده می باشند و می توانند تا اندازه ای از خود مراقبت کنند وازعهده خوردن غذا و پوشیدن لباس و نظافت خود بر می آیند.
به علت این که تربیت پذیر هستند و وابستگی نسبی نشان می دهند به آنها کودکان نیمه وابسته هم می گویند.
۳ – گروه عقب مانده های متوسط )کودن – کند ذهن(
هوشبهر کودکان این گروه اندیشمندان ۵۱ تا ۷۰ است و سن عقلی آنان از حد کودکان ۱۰ ساله تجاوز نمی کند . افراد این گروه ۷۵ تا ۸۵ درصد کودکان عقب مانده را تشکیل می دهد . در نیروی قضاوت و استدلال نارسایی جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان مشهود است .تاخیردرراه رفتن و لکنت زبان دارند . دایره لغات آنان محدوداست.
۴ – گروه مرزی )ساده لوح یا کم استعداد (
دارای هوشبهر بین ۷۱ الی ۸۰ هستند و از لحاظ توانایی حد کودکان ۱۲ ساله عادی هستند .افراد این گروه دارای ضعف قوای فکری هستند و توانایی قضاوت و استدلال مطلوب را ندارند.
جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان
۵ – گروه عادی ضعیف یا ساده
دارای هوشبهر بین ۸۱ تا ۹۰ هستند . اندکی کند ذهن و کند انتقال هستند و از عهده فهم و ادراک و بیان مفاهیم عالی و پیچیده بر نمی آیند . افراد این گروه با تمرین در کارهای عملی و حرفه ای می توانند موفق شوند و به سازگاری شغلی و اجتماعی برسند و می توانند در شرایط مطلوب دوره راهنمایی را به پایان برسانند.
از زمانهای قدیم عقب ماندگی های ذهنی را از نظر پزشکی به دو دسته تقسیم می کردند.
oعقب ماندگی های اصلی یا ارثی که وراثت عامل اصلی عقب ماندگی تلقی می شود oعقب ماندگیهای ثانوی یا محیطی که عوامل محیطی در ایجاد عقب ماندگی تاثیر داشت.
۱ -عقب ماندگی ذهنی خفیف :میزان هوشبهر از ۵۰-۵۵تاحدود ۷۰
۲ – عقب ماندگی ذهنی متوسط : میزان هوشبهر از ۳۵- ۴۰تا۵۰-۵۵
۳ -عقب ماندگی ذهنی شدید: میزان هوشبهر از ۲۰تا ۲۵ تا ۳۵- ۴۰
۴ – عقب ماندگی ذهنی عمیق : جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان میزان ۲۰تا۲۵ عقب ماندگی ذهنی با شدت نامشخص
این عقب ماندگی برابر با عنوان آموزش پذیر است . حدود ۸۵ درصد افراد عقب مانده در این گروه قرار دارد . کمترین اختلال را در زمینه های حسی – حرکتی از خود نشان می دهند بالاترسنی،از کودکان عادی متمایز می گردند.
این عقب ماندگی معادل عنوان تربیت پذیر است. افراد این گروه ۱۰ درصد کل جمعیت عقب مانده های ذهنی را تشکیل مید هد عقب ماندگی ذهنی شدید
این گروه حدود ۳تا ۴ درصد عقب مانده های ذهنی را تشکیل می دهند.
حدود ۱تا۲درصد عقب ماندگان ذهنی را تشکیل می دهند پیشگیری و درمان عقب ماندگی ذهنی
در امر پیشگیری عقب ماندگیهای ذهنی همانطور که قبلاً نیز ذکر شد روشهای عقیم کردن،اصلاح نژاد و جلوگیری از ازدواج عقب ماندگان ذهنی چندان عملی نبوده و قابل اجرا نیست.
در این مبحث به طور کلی سه روش پیشگیری مورد مطالعه و بحث قرار می گیرد.
پیشگیری اولیه۱
در این روش سعی می شود از بروز بیماری به طور کلی جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان جلوگیری شود به طوری که شخص به بیماری مبتلا نشود.نمونه این روش ، واکسیناسیون است.با واکسیناسیون از بروز بعضی از بیماریها جلوگیری کرده و مانع بروز بیماری می شوند)علاج واقعه قبل از وقوع(.در مورد عقب مانده ها نیز این نوع پیشگیری قابل اجراست.همانطوری که برای پیشگیری بیماری باید عامل بیماریزا،طرز شیوع،انتشار و نحوه ایجاد بیماری را بدانیم.برای اجرای پیشگیری در عقب ماندگیها نیز باید نکات زیر را رعایت کنیم:
1.Primary prevention
۱ -بررسی های اپیدمیولوژیک عقب ماندگی ها
۲ -بررسی های اتیولوژیک عقب ماندگی ها
۳ -آموزش بهداشت همگانی جهت پیشگیری از عقب ماندگی ها
درباره بررسی های اپیدمیولوژیک و در صفحات قبل نکات لازم گفته شده و ضمناً یادآور شدیم که چگونه می توان از بروز عقب ماندگیهای مختلف جلوگیری کرد.آزمایش در هفته ۱۴ تا ۱۶ حاملگی جهت کشت و مطالعه کروموزومی،بررسی های متابولیکی و شیمیایی،آزمایشهای نمونه برداری از جفت در هفته های ۸ تا۱۰ حاملگی،سونوگرافی ،آزمایشهای تحمل برای تشخیص ناقلین ژنهای معیوب، جلوگیری از ازدواجهای درون فامیلی، و هم خونها،جلوگیری از ازدواجهای زودرس یا جلوگیری از حاملگی
در سنین خیلی بالا مثلا بعد از ۴۰ تا ۴۵ سالگی، جلوگیری از بیماریهای زمان بارداری و حوادث زایمانی و بعد از زایمان ، مشاوره در خانواده کودک عقب مانده با اختلال ارثی دارند همه جزء پیشگیری اولیه محسوب می شوند.
پیشگیری ثانوی۱
جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان
در این روش سعی می شود با روش بیمار یابی و جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان تشخیص زودرس و اجرا درمان صحیح و پی گیری مداوم درمانی از بروز بیماری یا شدت آن کاست.مثال رایج آن عکسبرداری منظم از ریتین افرادی است که با مسلولین تماس دارند و یا آزمایش ترشحات اعضای تناسلی زنان برای تشخیص زودرس بیماریهای رحم مخصوصاً سرطانهاست که بیماری را قبل از اینکه غیر قابل علاج شود تشخیص داده و درمان می کنند.
در مورد عقب مانده ها همان طور که ملاحظه کردید آزمایش ادرار برای تشخیص زودرس در فنیل کتونوری و انجام می شود تا قبل از اینکه کودک به عقب ماندگی دچار با برنامه غذایی مخصوص از اندیشمندان عقب ماندگی جلوگیری کرد.آزمایش ادرار حتی قبل از ترک بیمارستان به منظور بیماریابی در خانواده های در معرض خطر لازم و ضروری است.
آزمایش ادرار و خون کودکان،آزمایشهای لازم از نظر غدد مترشحه داخلی،درمان فوری و قطعی و پیگیری ضربه های مغزی،بیماریهای عفونی و عوارض آن، بیماری صرع و همچنین عمل جراحی مغز مخصوصا برای جلوگیری از شدت ، برداشتن کانون های ضربه ای و نظایر آن، همه جزو این نوع پیشگیری محسوب می شود.
1.Secondary prevention
پیشگیری ثالث۱
در این روش سعی می شود بیمار مبتلا را طوری درمان کنند که بتواند به جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان زندگی عادی و روزمره خود ادامه دهد و به اصطلاح از معلول شدن،مزمن شدن بیماری و مرگ بیمار جلوگیری شود.
بازتوانی یا نوتوانی یا توانبخشی)احیاء دوباره(۳ اصلاحاتی که به این نوع درمان داده می شود زیرا با این روش درمان همانطور که از اسمش پیداست به بیمار توانایی داده می شود تا بتواند به کار و حرفه خود برگردد و از یک زندگی عادی برخوردار شود.در مورد عقب مانده ها این نوع درمان موقعی اجرا می شود که عقب ماندگی،وضع و نوع تواناییهای کودک تشخیص داده شده است و بر حسب اینکه کودک جزو کدام دسته قرار می گیرد نسبت به درمان و تعلیم و تربیت او اقدام می شود.)روانشناسی کودکان نوجوانان و استثنایی،بهروز میلانی فر،نشر قومس،۱۳۸۶(.
درمان کودکان عقب مانده ذهنی با دلفین
دلفین ها به درمان کودکان عقب مانده ذهنی کمک هائوHao Hao دختر کوچولوی ۴ ساله در تاریخ ۲۳ فوریه زمانی که در حال بازی با دلفین های باغ وحشی در جنوب چین بود بالا و پایین می پرید و گریه می کرد. او اولین بیمار عقب مانده ذهنی بود که در این باغ وحش تحت درمان قرار گرفته بود. شش ماه پس از تولد هائو هائو ، تشخیص عقب ماندگی ذهنی در وی مسجل گردید.خانواده هائو هائو ، وی را به بیمارستانهای مختلف بردند اما هیچ درمان موثری حاصل نگردید. این کودک هنوز هم از مشکلات تکلم و ارتباط با دیگران، جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان کاهش تمرکز و ضریب هوشی کمتر نسبت به همسالان خود رنج می برد.
خانواده هائو هائو به این نکته پی برده بودند که امواج اولترا سونیک )ماورائ صوت( که بواسطه دلفین ها ساطع می شود، ممکن است در درمان و بهبود این شرایط )عقب ماندگی ذهنی( مفید واقع شود. بنابر این آنها با باغ وحشها تماس گرفتند و پس از تلاش های مکرر سر انجام در یکی از باغ وحشها به مطلوب خود دست یافتند و مسئولین باغ وحش را متقاعد کردند تا نمایش دلفین های خود را زودتر از سال قبل آغاز کنند.
مسئولین باغ وحش، هائو هائو را به عنوان مهمان جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان کوچولوی خود پذیرفتند و هزینه درمان وی را تحت پوشش قرار داده و وسایل راحتی وی را در باغ وحش فراهم آوردند. به گفته خانواده هائو هائو ، زمانیکه هائو هائو در کنار دلفین ها بود فعال تر و با تمرکز بیشتر -بخصوص صبح ها- به نظر می رسید. حداقل فایده این کار این بود
که این کودک ۴ ساله از بودن در کنار این دلفین ها لذت می برد. به گفته مدیر باغ وحش به نظر می رسد درمان با دلفین ها منجر به افزایش آگاهی عمومی و تحقیقات علمی به سوی درمان افرادی مانند هائو هائو می گردد.
در سال ۱۹۴۳،لئوکانر،یک گروه ۱۱ نفر از کودکانی را توصیف کرد که الگوی بسیار مشخصی از نشانه های خاصی را نشان می دادند و در عین حال از کودکان مبتلا به دیگر اختلالات کودکی متمایز بودند. کانر این شکل شدید از آسیب شناسی روانی کودک را «اوتیسم اولیه کودکی»۲ نام را که وی توصیف کرد از ابتدای زندگی به طور گوشه گیر و منزوی بودند.این کودکان اندیشمندان بچه های چند ماهه به آغوش کسی نمی رفتند از نگاه داشته شدن بیزار بودند،در آغوش والدینشان آرام نمی گرفتند و بیشتر ترجیح می دادند که تنها باشند این کودکان به افراد و همچنین محیط ، واکنش نشان نمی دادند،آنها اغلب اشیا را به شکلی یکنواخت و قالبی،دستکاری می کردند و بازی مناسبی نداشتند در بیماری های طیف جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان پی دی دی ، اُُتیسم بیشترین تعداد را دارا می باشد که تقریبا بین ۲ تا ۶ کودک از هر ۱۰۰۰ کودک به آن دچار می شوند ) به نقل از مرکز کنترل و پیشگیری بیماریها در آمریکا سال ۲۰۰۱ ( . این بدین معنا است که در کشوری مانند ایران با جمعیت حدود ۷۰ میلیون نفر احتمال می رود حدود ۲۸۰ هزار بیمار اُُتیستیک وجود داشته باشند و فراموش نکنید که این تعداد هر روز در حال رشد می باشد . طبق مطالعات انجام شده توسط وزارت آموزش و سایر سازمان های دولتی آمریکا ، اُُتیسم در این کشور با نرخ رشدی برابر با ۱۰ تا ۱۷ درصد در حال ازدیاد است .بیش از جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان دهه از شناساندن اوتیسم توسط کانر سپری شده است اطلاعات زیادی در باره این نشانگان به دست آمده است.اوتیسم تقریبادر ۵/۴ مورد از ۱۰۰۰۰ تولد زنده رخ می بین کودکان اوتیستیک،پسرها به نسبت ۳ یا ۴ به ۱از دختران پیشی می گیرند. در سایر کشورها نیز مانند کشور ما این بیماری در حال رشد نگران کننده ای است که متأسفانه حرکت جدی از طرف سازمانهای مسئول در جهت شناساندن این بیماری به جامعه و موارد لازم انجام نشده است.
اُُتیسم در سراسر دنیا دیده میشود و فقط در پسران بیشتر از دخترها مشاهده شده است . به عبارت دیگر نژاد ، مکان زندگی ، میزان سواد ، وضعیت مالی ، نوع اعتقاد ، شیوه زندگی ، و … هیچکدام تأ ثیری در شانس بروز اُُتیسم ندارند )روانشناسی بالینی کودک،توماس آر کراتوچویل؛ترجمه،محمدرضا نایینیان و همکاران،انتشارات رشد،۱۳۸۸(.
نشانه های عمومی بیماری اُُتیسم
از زمانی که آگاهی عمومی در باره این اختلال شروع به افزایش کرد ) برای اولین بار دکتر لئو کانر در سال ۱۹۴۳ این بیماری را به صورت علمی توضیح داد ( ، بیشتر افراد حتی بعضی پزشکی و آموزشی هنوز درک درستی از نحوه تأ ثیر گذاری این اختلال بر افراد ندارند و از چگونگی برخورد و درمان این افراد دانش کافی ندارند . به عبارت ساده تری میتوان گفت در میان این بیماران می توان افرادی را مشاهده کرد که تماس چشمی ، رفتار خوب اجتماعی و بعضی از را که در کودکان اُُتیستیک مشاهده نمی شود ، داشته باشند ولی در عین حال در سایر فاکتورها با کودکان سالم فرق داشته باشند . به همین دلیل تشخیص و تعیین روش درمان و نیز بررسی پیشرفت و مشخص کردن مراحل جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان درمان نیازمند افراد متخصص با دانش کافی می باشد.
از مشخصه اوتیسم محدودیت شدید و بنیادی در چندین زمینه مهم رشد می باشد:تعامل و ارتباط و همچنین اجتماعی و توانایی بهره گیری از تخیلات. اُُتیسم را می توان یک بیماری با طیف گسترده معرفی کرد . این بیماری میتواند نشانه های فراوانی داشته باشد که توسط این نشانه ها اُُتیسم را می توان از درجات خفیف تا شدید درجه بندی کرد . اگرچه اُُتیسم رامی توان توسط یک سری از رفتارها تشخیص داد ولی افراد اُُتیستیک می توانند ترکیبی از این رفتارها را داشته باشند و الزاماً نباید رفتارهای اختلالی تعیین شده را به جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان صورت یکجا از ُُُُ:
–ََ————ً —ًُُ در آغوش می گیرند کاملا خشک باقی می مانند و خودشان را رها می کنند کودکان اوتیستیک هنگامی که بزرگتر می شوند معمولا از والدینشان انتظار توجه واسایش ندارند.در عوض ترجیح می دهند تنها باشند.
تکلم زبان
برآورد می شود که ۵۰ درصد از کودکان اوتیستیک در تکلم کارکردی نا موفق اند. هر چند بعضی از کودکان از نظر فیزیولوژیکی دارای اجزای سالم برای تکلم هستند، اما فقط اصواتی را از خود خارج می سازند. این کودکان که قادر به تکلم نیستند ممکن است برای برقراری ارتباط به اطوارهایی به سبکی بسیار محدود همچون ابزاری متوسل شوند.
علاوه بر این،در کودکانی که قادر به تکلم می شوند)۵۰ درصد(،تکلمی خاص و مشخصه اوتیسم شایع است.کودکان اوتیستیک کلامی تمایل به پژواک گویی دارند و لغات یا عبارات بیان شده دیگران را تکرار می کنند
رفتار تشریفاتی و اصرار بر یکنواختی
این مقوله چار رفتار شایع را در خود جای می دهد.نخست اینکه کودکان اوتیستیک ممکن است از خود بازی ضعیف یا خشکی نشان دهند.یعنی، آنها ممکن است به گونه ای تکراری قطعات یا سایر لوازم منزل را ردیف کنند یا اشیایی را با جنس یا شکل خاص جمع آوری کنند.دوم اینکه، کودکان اوتیستیک غالباً وابستگیهای شدیدی به اشیای خاصی پیدا می کنند.آنها ممکن است درباره اشیایی نا معمول همانند کارتهای تجاری،جاروهای برقی و اسباب بازیهای خاص وسواس فکری داشته باشند. سوم اینکه ،کودکان اوتیستیک ممکن است ذهنشان شدیداً جزوه روانشناسی از دیدگاه دانشمندان مسلمان به مفاهیمی ، نظیر رنگها،مسیر اتوبوسها،اعداد و الگوهای هندسی مشغول باشند.چهارم اینکه،بیشتر کودکان اوتیستیک امور روزمره یکنواختی را در نظر دارند که باید دقیقاً دنبال شوند.
نابهنجاریهای در پاسخ به محیط فیزیکی
کودکان اوتیستیک به رویدادها یا محرکهای محیطی پاسخ دهی نامعمول نشان می دهند.معمولاً این کودکان از سوی والدینشان به عنوان«در لاک »«»ً «»ُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُّّ“ “ ُُُُ؛?().) .)ُُُُُُُُ
فهرست مطالب